Thursday, November 5, 2009

Operation Sagip-Libro



Marami akong pinatay kahapon. Akma ba namang agawin sa akin ang mga pinakatatangi kong mga libro. Kahit na second-hand ang karamihan sa kanila, mahal ko sila. Papatay kung kinakailangan.



Nagsimula ang lahat nang maisipan kong basahin ang Madame Bovary. Matagal na ring panahon buhat nang makita ko siya sa Booksale. Laking gulat ko nang sumambulat sa akin ang papaubos na na mga pahina ni Madame Bovary. Pinong mga kagat sa gilid ng mga pahina ang tumambad sa akin.



Agad kong inilabas mula sa lumang kabinet (na binarnisan lang para magmukhang bagon) ang lahat ng mga libro ko. Isang nakakapangilabot na tanawin. Daan-daang anay ang nagkukumahog sa pagtakbo para magtago sa lupang-kuwebang-daanan (na mala-tunnel). May ibang sumuot sa gilid ng mga kahoy.



Para akong Red Cross volunteer sa pagtakbo ng mga libro palabas ng bahay. Pagpag dito, punas doon. Nagmistulang naghihingalong mga biktima ng pamamaslang ang mga libro sa dami ng sugat/kagat na kanilang natamo. Paralisado si Annie Dillard. Pilay si Brain Teaser. Pati ang minana ko pang Children's Literature ay di rin nakaligtas sa lupit ng mga insektong 'yon.



May mga galos naman sina Robert James Waller, ang Spelling handbook at si Education Quartely. Habang naliligo sa putik ang marami.



Kailangang maturuan ng leksiyon ang mga haragan, napag-isip-isip ko. Kumuha ako ng kandila, posporo, mga lumang diyaryo ng Inquirer at Bulletin, dust pan at walis-tingting at tambo.



Operation Sagip-Libro.



Sinindihan ko ang mga dyaryo, saka inilapit ang naglalagablab na apoy sa di mapakaling mga anay. Hindi pa ako nakuntento. Pinukpok ko ng walis-tingting ang mga nakawala. Pinatuluan ko rin ng kandila ang ibang sisinghap-singhap pa.



Sa galit ng ibang anay, lalo na yung may mga matutulis na bungangang pangkagat, sinugod nila ako. Ilan lang sa kanila ang matagumpay na nakakapit at nakakagat sa akin. (Gawin daw ba akong kahoy?) Hindi ganun kasakit ang kagat nila, hindi katulad ng mga mapupulang langgam.



Tatlong oras din siguro akong nakipagbuno sa kanila. Hindi ko na ininda ang sakit ng ulo, sipon at ubo na nararamdaman ko nang mga oras na 'yon. Namayani sa akin ang galit sa mga anay na walang patumanggang ngumatngat ng mga libro ko.



Sa huli, kahit na nagapi ko ang karamihan sa kanila, hindi ko magawang humalakhak. Walang maayos na masilungan ang mga libro ko. Dumanak ang tubig-tubig (mula sa tiyan ng mga napirat na anay) sa sahig namin, na kinailangan ko na namang linisin. At nangamoy usok ang buong kuwarto. Gegewang-gewang na din ang kabinet ko.



At lahat ng 'to ay dahil sa mga walang breeding na mga anay na 'yon.

Monday, November 2, 2009

Bakit ka Nagsusulat?

Ambisyoso lang talaga siguro ako.



Wala kaming internet connection sa bahay. Desktop computer nga wala din. (kahit ayaw maniwala ng mga estudyante ko) Pero, tuwang-tuwa ako tuwing may bagong akda akong naililimbag sa blog na 'to.



Sasadyain ko pa ang mga computer shop na nakapaligid sa lugar namin, para lang makapag-internet. Kapag kaharap na ang kompyuter, limang  websites ang una kong bibisitahin.



1. Friendster. Ang nagpasimula ang social networking sa Pilipinas. Karamihan kasi ng mga kaklase ko nung high school ay dito pa rin namamalagi.



2. Facebook. Para naman sa college friends at mga mas tech-savvy na mga kaibigan.



3. Ymail. kahit alam kong walang bagong mensahe sa inbox, binubuksan ko pa rin 'to.



4. Blogspot. Na kasalukuyan mong binabasa at



5. Multiply. Na, sa palagay ko naging  parang pinagsamang blogspot, ym, pero di pa rin ganun kaakit-akit.



Sa limang , naging paborito kong websites, blogspot at multiply ang pinakapinanabikan kong bisitahin at hindi facebook (kahit na may scrabble, pathwords, farmville, restaurant city at kung anu-ano pang applications meron dun).



Iba 'yong pananabik na dumadaloy sa dugo ko tuwing pinupuno na ng mga letrang nagiging pangungusap na nagiging mga talata ang puting espasyo sa harap ko habang sumasayaw ang mga hintuturo ko sa magkabilang kamay.



Iba 'yong pakiramdam na may mga napapakawalan kang mga ideya na nakagapos sa isipan mo. (naks!) Ako kasi 'yong tipo ng tao na kung anu-ano na lang ang iniisip--mababaw, malalim, maputik o malinaw man 'to. Madalas mangyari ang pagninilay-nilay na mga 'to kapag mag-isa ako. Kausap ko ang sarili ko. (minsan, literal ang pag-uusap na nagaganap).



Nakakapag-isip din ako ng mga pwedeng isulat tuwing nasa biyahe ako. Kapag pagod na ang katawan ko sa maghapong pagtuturo, bigla ko na lang papasayahin ang sarili sa paghahabi ng mga kuwento at sanaysay tungkol sa kung anu-ano. At muli, mababawi ko ang lakas na papaubos na.



Minsan, aabuting ng isang linggo o higit pang araw bago tuluyang maging sanaysay ang isang sanaysay. Gayundin sa kaso ng mga  kuwento at tula. Ang hirap isingit sa nagsusumigaw sa ka-busy-han na iskedyul, ang pagtungo sa computer shop para bigyang-buhay ang mga naisip ko. Minsan, kulang lang talaga ang pera pang-internet.  Kaya naman, kapag sumobra nang kaunti ang kasipagan ko, isusulat ko na lang siya sa pang-grade 6 na papel at itatago.



May isang nagkomento sa isang naisulat ko, na sa palagay niya ay gustung-gusto ko ang pagsusulat.Siguro nga. Dahil gusto ko ring marinig ang sarili ko na nag-iisip, na pinapayabong ang kakayahang bigay ni Ginoo.





Sa ngayon, susulat ako tungkol sa mga bagay na magbibigay pa ng mas maraming dahilan sa ibang tao (at sa sarili ko na rin) para mabuhay (at para sulitin ang buhay).





Isusulat ko ang mga karanasang ayokong malimutan.





Susulat din ako ng mga pangarap ko para sa sarili, sa pamilya, sa bansa at sa mundo.





Sumusulat ako ngayon, hindi para sa iba, kundi para sa sarili.

Sunday, November 1, 2009

Kandila Para Ke



Hindi kasama sa pagkabata namin ang pagpunta sa mga sementeryo tuwing dumarating ang Nov.1 o 2.



Wala kaming binibisitang puntod. Walang inaalayan ng bulaklak at wala ring pinagnonobena. Wala kaming inaalayan ng kanin at ulam sa paperplate. Wala din kaming tinitirik na mga kandila sa tarangkahan ng bahay namin.



Nung nasa elementarya pa kaming magkakapatid, naiinggit kami sa mga kapit-bahay naming ang liwa-liwanag ng bahay dahil sa dami ng kandilang nakatayo sa gawing pintuan nila. Nakakainis yung pakiramdam na bahay n'yo lang naiiba.



Kapag tinatanong ko yung mga kalaro ko no'n kung para saan ang mga kandila, magsisimula na ang takutan namin.



Ang bawat kandila daw ay sumisimbolo sa kaluluwa ng namatay nilang kamag-anak.Tanda daw 'yon ng pag-aalaala sa kanila. Ang hindi ko lang mawari, eh, paano kung daan-daan na yung mga kamag-anak n'yo na namatay. Magmumukha yatang tirikan ng kandila sa Quiapo ang bahay n'yo. O 'di kaya, baka pagmulan ng sunog ang bahay n'yo.



Naisip ko, siguro, pili lang 'yong mga kaluluwa na nirerepresenta ng mga kandilang 'yon. Yung mga close lang.



Isa pang dahilan daw ng pagtitirik ng kandila e, para itaboy daw ang mga di-matahimik na kaluluwa (ng mga kaanak o 'yung mga ligaw na kaluluwa). Mas nakakatakot 'tong pangalawa. Isipin mo pa lang na may mga kaluluwa sa paligid mo, kikilabutan ka na.



Bakit ka nila gustong puntahan sa bahay n'yo? Para humingi ng tulong upang makamit ang hustisya? Para lang bumisita at mangumusta? O para lang talaga maghasik ng lagim? Ano pa man ang dahilan nila, hindi pa rin ako sigurado kung alam nila ang bahay n'yo , just in case na lumipat na kayo o nangibang-bansa.



At ano kayang meron sa liwanag mula sa kandila para katakutan ng mga "naglipanang kaluluwa sa lupa"? Takot ba sila sa liwanag dahil namumuhay sila sa dilim? May bendisyon ba ng pari ang mga kandila? (na parang Holy water effect sa mga bampira, aswang at iba pang masasamang espiritu?)



May iba naman akong kalaro na kapag tinanong mo tungkol dito, isang malamyang "Ito kasi 'yong lagi daw ginagawa tuwing Araw ng mga Patay" ang isasagot sa 'yo. Kasama na 'to sa mga tradisyong ipanamana ng mga ninuno natin. Marami talagang ginagawa ang mga bata (lalo na ang mga matatanda) kahit hindi nila alam kung para saan 'yon.





Iba't iba man ang dahilan natin, alam kung tiba-tiba ang mga gumagawa ng kandila tuwing sasapit ang piyesta ng patay.



Marami na ang pagpipiliang kandila ngayon--sari-saring hugis, kulay, laki, at amoy na sila. May korte at amoy kulay pulang rosas. May pigurang-Kristo na kapag sinindihan mo ay parang umiiyak ito. At dahil nag-improve ang pisikal na anyo nito, syempre pati ang presyo bahagyang nakisabay. Kahit nga yung puting kandila na dating mamiso lang, dos na ngayon sa ibang tindahan.



No'ng tinanong ko ang nanay ko kung bakit di kami nagsisindi ng kandila sa labas ng bahay, pinaliwanag n'ya na hindi siya naniniwala sa tradisyong 'yon. Ibinasura niya rin ang paliwanag ng mga kalaro ko. Malamang impluwensiya 'yon ng mga natutunan n'yang turo sa simbahan.



Kaya naman hanggang ngayon, naiinggit pa rin ako sa mga kapit-bahay namin na puno ng natunaw na kandila ang tarangkahan kinaumagahan. Wala akong magawa kundi simutin ang mga ito habang tulog pa sila.

Saturday, October 17, 2009

Isang bukas na liham para kay Erna

Erna,



Nagkasabay tayo kanina sa jeep. Sumakay ako sa SM, at 'yon nga nasa harapan kita, kasama mo ang isang babaeng nakaputi din. Hindi ka pa pala graduate. Bakit kaya? E, sabay naman tayong nag-grade 5.




Wait, natatandaan mo pa ba ako? Classmate tayo nung grade 5 nga. Ito yung panahong nauso ang telebert-telebert tuwing lunch break. Lumaban tayo sa speech choir. Binali ni Mam Aguiluz ang Mongol dahil sa galit. At siyempre yung panahong pinagburda tayo ng disenyo sa unan.


Sabi nila, tomboy ka daw. Pa'no ba naman, laging nakabuka mga binti mo pag nakaupo. Buti na lang mahaba ang checkered mong palda. Minsan naka-dekwatro ka pa.Ang iksi din ng buhok mo, parang gupit na panlalake. Hindi ka rin kasi sumasali sa trade ng stationery namin. Ikaw lang yata sa lahat ng mga babae ang walang collection. 


Pero kahit na ganun, di ako naniwala na tomboy ka. Naalala ko pa yung pares mo ng gintong hikaw. Sabi ko sa kanila, "May tomboy ba na naghihikaw?" At saka, ang kinis-kinis kaya ng balat mo, daig pa ang mga nangitim na mga classmate natin dahil sa kakalaro sa initan. Pwede kang commercial model ng lotion o sabon. 


Nasabi kong pusong babae ka talaga dahil sa galing mong magburda. Ikaw yata ang binigyan ng ninety-five ni Mam Aguiluz dahil sa napakalinis at pantay-pantay na burda mo ng pulang-pulang rosas sa puti mong tela. Gusto ko nga sanang magpaturo sa'yo, kaso nahihiya ako. Karamihan kasi ng mga kaibigan mo e mga lalake. Baka di mo ko pansinin.


Pagkatapos ng grade 5, di na ulit tayo naging magkaklase. Ba't ka ba lumipat? Siguro nag-private school ka. Mukha ka kasing mayaman.


Biruin mo, kanina lang ulit tayo nagkita ulit mula nang maging kaklase kita nung grade 5. Kahit mahaba na ang buhok mo, nakilala pa rin kita Erna. Maputi ka pa rin. Nakahikaw. Ang ganda mong tingnan sa puting-puting unporme. Natatawas lang ako kasi, bahagya ka lang tumangkad nang huli kitang makita. Ang tulis ng itim mong sapatos ah. Hindi mo na rin ibnubuka ang mga binti kapag nakaupo, di gaya dati. 


Babaeng-babae ka na nga kung pumustura, pero bakit nakapulupot ang kaliwa mong kamay sa bewang ng katabi mo. Bestfriend mo? Maganda din siya katulad mo.. At nakasandal pa ulo niya sa balikat mo. Naghinala ako.


Tinang ka kong kausapin ka. Mangungumusta lang. Malay mo, maalala mo pa 'ko. Pero, knowing you, baka magmukha lang akong tanga. Tinitingnan ko kayo, pero di ka man lang tumingin sa direksyon ko. Mabilis ka ba talagang makalimot? Haay...


Bumaba na siya.  Hinalikan mo siya sa labi. Awww! Totoo nga.


Mas lalo akong nahiya. 
Lalo akong nawalan ng lakas ng loob na kausapin ka. Sana man lang nasabi ko na mula pa nung grade 5 tayo, crush na kita.


Ang iyong dating kaklase,
Rowena


Tuesday, October 13, 2009

Para kay M na may E

Tinakot mo kami kanina.

















May kasunduan tayo, ‘di ba?







Ang sikreto mo, sikreto ko rin.







Ganun din naman ako sa’yo.















Pero, bakit ‘di mo sinabi na may E ka pala.















Kinausap ka ni Sir.







Lagi ka kasing lumiliban.







Palaging bakante ang katabi kong upuan.















Tinakot mo talaga ako kanina.















Pero, tamang tiyempo ka.







Buti na lang ‘di pa umaalis si ma’m.







Ano kaya kung tayo-tayo lang?















Mas natakot siguro ako.















Paumanhin sa aking pagtulala







Pagbibingi-bingihang







Kunwa-kunwarian.















Natakot ako.















Hindi sa panginginig mo.







Hindi sa paghandusay mo.







Hindi sa pangingisay mo.















Mas natakot ako















Sa mga luha mo.







Sa mga hikbi mo.







Sa mga titig nila sa’yo.















Sana sinabi mo sa ‘kin na may E ka pala.







Hayaan mo M







Kakausapin ko sila.















M pumasok ka na.

Monday, October 12, 2009

This is the Truth

This Is The Truth



This Is The Truth



If you turn things upside down



You can’t hope for your life to change



I would be lying to you if I said that



You have a great future ahead



That you can recover from your past mistakes



That your life could be filled with joy



That your children could be safe and healthy



More than anything you must know



Human beings can not accomplish these things



And I am convinced of this because I know you



All you are capable of is failure



You have made a complete mess of your life and



I refuse to believe under my circumstances that



You can turn things around in the coming years



You may think your life is bad now but



There’s more to come you have only destiny



And whether you like it or not



This is what is real



I am the Lord your God



You should know I believe exactly the opposite





Note: Now Please start reading from below to above, You’ll see the Truth.



_________________________________________________________________________

Taken from: http://johanesnjoto.com/?p=3



I am reposting this verse which has been circulating in the world wide web simply because I am amazed with the message that it carries and the structure of the sentences. God! The person who made this was really inspired by Him.

Saturday, October 10, 2009

Bigayan ng Report Card

Kahapon ang unang pagkakataon na nakasalamuha ko ang mga magulang ( at yaya) ng aking mga mag-aaral bilang ako ang taga-payo ng kanilang mga anak.



Hindi ko ikakailang dinaga ang aking dibdib. Maraming p'wedeng mangyari sa apat na oras na paghihintay sa kanila sa nagyeyelong kuwarto namin.



Parent-Teacher Conference din ang nasabing araw. Kaya ito ang panahong maaari silang mangumusta tungkol sa mga anak nila. Kadalasang tanong nila ay "Kumusta naman po ang anak ko?", "May problema po ba kayo sa kanya?", "May mga suggestion po ba kayo para mas sipagin siya na mag-aral?"



Pinaghandaan ko ang araw na 'yon. Inayos ang maliit naming kuwarto--ang mga disenyong tsart, upuan, mga art projects nila, upuan, libro, at mga school supplies na iniwan sa paaralan.



Isa sa mga 'di ko malilimutang paghahanda ay ang pagpapasulat sa mga bata sa pisara ng kanilang mensahe para sa kanilang mga magulang.(Bisitahin ang aking multiply account para sa mga larawan.) Ang mga larawan sa baba, ay sumasalamin sa mga damdamin at katangian ng mga bata, ng kanilang relasyon sa kanilang mga magulang at sa katangian na rin ng mga magulang.



May mga batang madadrama. Humihingi ng kapatawaran dahil minsan ay binibigyan ng alalahanin ang mga magulang. May isang batang hindi magrereklamo kung paluin man siya dahil mabababa ang marka niya. May isang naglagay ng "I love you".



May mga batang nais ng premyo. Humihingi ng blow out dahil sa magagandang grado. Marami ang humihiling na sana ay "proud" si mommy o daddy sa nakuha nilang mga marka.



Sa pangkalahatan, masasabi kong naibuhos ng mga bata sa maliit na espasyo sa pisara ang kanilang mga pagmamahal sa kanilang mga magulang. Ang aktong pagsusulat nila mismo ay tanda ng kanilang pagsisikap upang makapagbigay ng kasiyahan sa kanilang mga magulang na walang pagod na naghahanap-buhay upang mapagkalooban sila ng magandang edukasyon.



Natutuwa ako dahil sa ganitong paraan, nasisiyahan din ang ang mga magulang. Makita ko lang ang ngiti nila matapos suriin ang sulat ng anak, masaya na rin ako. At siyempre nabawasan ang tsansa nila na makipagkuwentuhan sa akin.



Kailangang umisip ulit ako ng pakulo sa susunod na bigayan ng report card.